Platenspeler.Com

 

Buizen Phono Voorversterker

“Scratch”

Pagina 3b, Modificaties aan Scratch

Laatste wijziging 4 Januari, 2002


Mod1: Aan/uit schakelaar en aarding

Dit is de eerste keer na voltooiing van de bouw van scratch dat ik hem onder handen heb genomen.

De uitgangspunten waren als volgt: Allereerst wilde ik toch graag een aan/uit knop op de scratch hebben maar deze mocht niet aan de voorkant zitten omdat allerlei goedwillende lieden het apparaat dan uit gaan zetten.

Ten tweede wilde ik graag de kast aan de aarde hebben. In principe is de massa van de input ook verbonden met de net-aarde en dit betekent dat als ik scratch aansluit op de UL40 die ook geaard is dat er dan kennelijk een aardlus ontstaat. De oplossing was eenvoudig: scratch gewoon niet aarden.

Paar wellicht een net zo aardige oplossing is om scratch wel via de behuizing te aarden maar middels een schakelaar te kiezen of de massa van de schakeling ook aan de netaarde wordt verbonden.

 

Power switch (l) en aarding schakelaar (r)

Waar er eerst toch wel een brom te horen was als scratch en de UL40 beiden geaard werden aangesloten is dit nu voorbij. En omdat scratch nu sowieso wel via de kast aan de aarde hangt is e.e.a. voor m'n gevoel ook veilig.

Middels de schakelaar wordt de netaarde wel of niet verbonden met de massa van de schakeling. Niet te zien is waar de aarde in de schakeling wordt verbonden. Dit is op de plek waar alle kathode weerstanden en ontkoppel caps op de soldeeroogjes zijn aangesloten. Op de foto is te zien dat ik voor de aardedraad uiteindelijk toch geel/groene multi-core van 1mm heb genomen en geen zilver.

Ik neem me wel voor om uit te zoeken of we de oorzaak van die brom niet kunnen elimineren. Een aardlus is zo gemaakt dus dat wordt puzzelen.


Mod 2: Ruis en Brom

Waarom?

Iets dat goed werkt., daar moet je afblijven vind ik. Maar als je nog niet geheel tevreden bent, bijv. omdat je vergelijkingsmateriaal hebt, dan moet de boel “op de schop”.

Het plan

Hoewel de ruis voor normaal gebruik redelijk onder controle is, meen ik dat de ruisdrempel toch echt nog iets naar beneden moet voordat je met succes een stel step-up transformators kan gaan toevoegen.

De ingebouwde phono voorversterker van de Marantz beneden is nl. een stuk stiller, ook met MC input, dus dat wil ik ook. Ik ga ervan uit dat in ieder geval de volgende factoren een rol spelen, en dat gaan we testen door aan 1 kanaal een aantal kleine modificatie door te voeren en dan beide kanalen te vergelijken (niet blind, wel dubbel getest J). De volgende zaken zit ik aan te denken.

·        De input kabel tussen in input bussen en de 5751 ingang is vrij lang en de signaal en signaal return zijn in elkaar gedraaid. Ik ga deze uit elkaar halen en eerst de signaal en evt. Ook de signaal return beide afschermen met de afscherming van een stukje antenne kabel.

·        De auricap audio condensator die zich tussen eerste en tweede versterkertrap in bevindt heeft een 10cm lange rode draad aan de uitgang die ik niet heb ingekort. Dat ga ik dus alsnog doen. Tevens overweeg ik indien dit helpt de ingang van de 5751 naar deze condensator af te schermen over de 10 cm waarop deze (zwarte) verbinding loopt.

·        Eventueel wil ik eens kijken wat er gebeurt als de nettransformator  een kwartslag wordt gedraaid of zelfs afgeschermd met een aluminium profiel.

·        Binnenkort komen er twee Mullard CV4004 buisjes in plaats van de sovtek 12AX7/ECC83. Naar verluid zijn de Sovteks nogal ruisgevoelig dus wellich dat dit nog wat scheelt.

Wat is er veranderd?

(Een update van 5 januari)

Hehe,  Ik heb de kast helemaal open gehad en een aantal kleine wijzigingen doorgevoerd die toch wel hebben geholpen. Hoewel de ruisdrempel nog niet zo laag is als die van de Marantz ben ik al een aardig eind verder gekomen. En ook heel belangrijk, brom is nu uitstekend onder controle. Maar op de buizenversterker is het loshouden van de aarde nog steeds iets stiller.

Hiernaast zie je een plaatje van toen ik halverwege was: Afscherming van de inputs moest toen nog gebeuren.

·        Om te beginnen heb ik de input en de output kanalen ieder een eigen signaal en een signaal retour kabel gegeven. Hiervoor had ik de massa van de input cinch bus doorgekoppeld naar de output bus. Minder handig, ook als je in de toekomst nog een ander soort “interconnect” (afgeschermd?) tussen de bussen en de connectors op de print wilt zetten.

·        Bovenop het L-profiel waar de buizen horizontaal in gemonteerd zijn heb ik nog een rijtjes soldeeroogjes geplaatst. Vervolgens heb ik alle kathode weerstanden en de voedinglijnen zo kort mogelijk gemaakt en alle in/out en RIAA connecties op de nieuwe soldeeroogjes gezet (weg van de voedinglijnen). Dat helpt toch…

·        Hierbij heb ik de Auricap en ook een aantal weerstanden behoorlijk ingekort om het risico van instraling zo klein mogelijk te maken.

·        De twee rijtjes soldeerogen aan de zijkant die eigenlijk niet werden gebruikt heb ik dus ook maar verwijderd.

·        Ik ga nog verder experimenteren met afscherming voor de input. Gisteren een mooie niet te dikke maar wel heeeel goed afgeschermde coax gevonden. De afscherming (shield) van deze kabel is gebruikt om de twee inputs af te schermen.  Een aardedraad naar het massapunt en klaar is kees.

·        Tenslotte moesten de twee grote Jensen caps nog beter/duurzamer worden bevestigd aan het chassis zonder dat er ergens kans op sluiting ontstaat als de doos eens goed door elkaar wordt geschud.  Met twee wat dikkere wrapjes was dit een fluitje van een cent.

·        Tenslotte vandaag ook het bestelde paar Mullard CV4004 ontvangen en ingeprikt. Op het inspelen van deze twee nieuwe buizen moet ik nog even wachten, maar ook daar verwacht ik het een en ander van.

En de Ruis?

De eerste tests tonen e.e.a. wel heel duidelijk aan: De ruis is nog steeds niet geheel gelijk aan de solid state beneden maar wel een heeeeel stuk verbeterd. Plaat ruis is stukken hoger dus in praktijk niets meer om je zorgen over te maken. De brom (aardlus) die ik hoorde als de scratch werd aangesloten op een geaarde versterker is nu ook nagenoeg verdwenen. Verder experimenteren met het aardpunt gaat hier geheid mee helpen, maar de eerste indrukken zijn zeer hoopgevend.

Laatste plaatje van Mod2

 

Todo

·        Ik kreeg van Dick in ieder geval het advies om tussen de voeding en de versterker een koperen wandje te zetten. Met behulp van een printplaat is dat eenvoudig te realiseren. De kast wordt zo in tweeen gedeeld en dat voorkomt het laatste beetje ruis wellicht nog.

·        Daarnaast kan ik de 1K weerstand op de ingang naar de 5751 wellicht nog verhogen naar 4.7K om de ingang nog stiller te krijgen.

·        Nogmaals kijken of het aardpunt van de kast niet nog ergens anders gelegd moet worden ….

·        Ik ga het RIAA filter zo compact mogelijk opnieuw maken.

·        Ik moet nog een fatsoenlijke massaklem maken om de Clearaudio die voorzien is van een aardedraad goed aan te kunnen sluiten

Maar eerst: Een paar dagen lekker luisteren naar de nieuwe LP’s die ik gisteren heb gekocht …

Nieuwe Buizen

De twee tijdelijke Sovteks worden omgewisseld voor twee echte Mullard CV4004. Tevens wacht ik al enige tijd op een paar JJ(Tesla) ECC83 buisjes. Ik ben benieuwd of een van deze nog een positieve uitwerking op het geluid gaat hebben.

Lundahl LL9206 Step-Up transformators

Zodra de Scratch iets minder ruis heeft  wordt hij gemodificeerd zodanig dat hij geschikt is voor zowel MM als MC elementen. Dit is op zich een goede investering, omdat ik dan ook beneden in de woonkamer kan spelen met de Clearaudio die een MC element heeft. Wel wil ik een derde schakelaar of zoiets maken zodat er ten alle tijden overgeschakeld kan worden tussen MM en MC elementen.


Mod3: MC en RIAA

Even beginnen met de status van vandaag: Ondertussen draait de scratch alweer een week of 4 met nieuwe CV4004 buizen. Ik moet zeggen, het helpt maar iets met de ruis, maar het effect is veel duidelijker in de klank. Kortom, dit zijn blijvertjes.

Lundahls

Vandaag heb ik bij TripleAudio in Zeist twee Lundahl LL9206 MC trafo’s besteld. Over een week of twee verwacht ik ze thuis en dan kan ik de Scratch gaan ombouwen voor MC elementen.

Ik loop nog wel vaag met de gedachte te spelen om de Lundahls in te bouwen in een apart kastje. Dit zou mee de gelegenheid geven om te experimenteren met zowel de Scratch als de hounddog. Maar in het kader van minder kabel is meer geluid lijkt het beter om de Lundahls direkt naast de uitgang van de scratch vast te zetten.

Andere C’s in het RIAA filter

De twee C’s in het RIAA filter van 2.2nF en 22nF zijn van een Polypropyleen cq. MKP type en dus niet echt “fiel”. Ik ben gaan zoeken naar waardige vervangers van deze twee C’s, maar dat bleek moeilijker dan gedacht.

<< deel 3, Bouwen van Scratch

^^ terug naar de DIY pagina ^^

Deel 4, Luister impressie >>

© Maarten&Annemarie, December 2001